Beginpagina van Plantaardigheden.nl

 

 

Actuele toepassingen van planten
Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

Beschrijvingen van planten

Mannetjesereprijs - Veronica officinalis

Overzicht van deze plant

Veronica officinalis - Mannetjesereprijs

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Veronica mas, Betonica, Betonica Pauli, (oprecht) Eerenprijs (Eerenprijs manneken)

  • 1644 Vlaams: Eerenprijs Manneken (Kruipende)
  • 1616 Latijn: Verononica mas serpens [40]
  • 1554/1557: Betonica, Betonica Pauli, Eerenprijs manneken, Erenbreisz mennlin, Grundheyl, Veronica mas, Veronique masle

Overzicht Veronica officinalis op deze site

Alle foto's van Veronica officinalis op internet

Veronica officinalis bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Veronica officinalis in Plantago PlantIndex

Lees tekst

Cruijdeboeck 1554

Van Eerenprijs

Cruydt-Boeck 1644

Van Eerenprijs Manneken oft Veronica 

Artsenijgewassen 1796

Gemeen eerenprijs - Veronica officinalis

Flora Batava 1807

Veronica officinalis - Geneeskragtige Eerenprijs

Namen

Familie

   Helmkruidfamilie - Scrophulariaceae

Botanische naam

   De geslachtsnaam 'Veronica' is afgeleid van de Heilige Veronica, die met een doek het gelaat van de lijdende Christus bette, op de doek zouden de gelaatstrekken van Jezus zijn achtergebleven, met een beetje (veel) verbeeldingskracht kan men in de bloem van een aantal Veronicasoorten een menselijk gezicht onderscheiden. Ook staat 'Vera' voor 'waarlijk', en 'icon' voor 'afbeelding'. De soortnaam 'officinalis' geeft aan dat het kruid al heel lang gebruikt wordt als geneeskruid.

Andere talen
  • E: Bird's eye, Common speedwell, Heath Speedwell, Speedwell
  • F: Veronique, Véronique officinale
  • D: Gebräuchlicher Ehrenpreis, Echter Ehrenpreis, Ehrenpreis, Wald-Ehrenpreis, Mannertreu
Volksnamen
  • Ereprijsmannetje
  • Europese Thee

Geschiedenis

   De Mannetjesereprijs dankt zijn naam aam het feit dat men vroeger de gewoonte had twee veel op elkaar lijkende soorten ter onderscheiding met mannetje en wijfje te betitelen, in dit geval werd eertijds de Tijmereprijs met Ereprijswijfke aangeduid. De naam Ereprijs zou het plantje te danken hebben aan het feit dat in de Middeleeuwen, winnaars van grote toernooien een krans kregen van de bloemen. De Ereprijs was vroeger een belangrijk geneeskruid, met name in het 16de en 17de - eeuwse Duitsland. De artsen in dit land beschouwde het als een wondermiddel tegen longtuberculose en verscheidene andere long - en darmaandoeningen. Een zekere Johann Franke wijdde in 1690 een werk van meer dan 300 pagina's uitsluitend aan deze plant. Het perssap werd door Boerhaave tegen jicht aangewend. Het kruid komt ook voor in Noord-Amerika, daar werd het sap van het plantje door de Cherokee aangewend bij oorpijn. Nu is het kruid veel minder belangrijk, de werking wordt zelfs wel in twijfel getrokken. Wel een zeer fraaie plant.

Botanie

   Een vaste plant uit de Helmkruidfamilie, de hoogte is 10 tot 30 cm, met een kruipende stengel die vaak tapijten vormen, alleen de uiteinden van de bloeistengels zijn opstijgend, deze dragen meestal maar enkele okselstandige bloeitrossen. De bloemen zijn prachtig lilablauw en de 4 kroonbladen zijn ongelijk van grootte, de bovenste is het grootst. in Nederland een algemene plant van zure, schaduwrijke zandgrond en heiden.

Andere Ereprijssoorten
  • Aarereprijs - Veronica spicata
  • Akkerereprijs - Veronica agrestis
  • Beekpunge - Veronica beccabunga
  • Bosereprijs - Veronica montana
  • Brede Ereprijs - Veronica austria teucrium (Veronica teucrium)
  • Draadereprijs - Veronica filiformis
  • Ereprijs (Gewone) - Veronica chamaedrys
  • Ereprijs (Grote) - Veronica persica
  • Ereprijs (Virginische) - Veronicastrum virginicum (Veronica virginica)
  • Klimopereprijs - Veronica hederifolia
  • Schildereprijs - Veronica scutellata
  • Tijmereprijs - Veronica serpyllifolia
  • Veldereprijs - Veronica arvensis
  • Waterereprijs (Blauwe) - Veronica anagallis-aquatica

Gebruik

   De blauwe bloemen duiden op een kalmerende en verkoelende invloed. Astrologisch valt de Mannetjesereprijs onder de heerschappij van de Maan.

Inhoudsstoffen

  • Saponinen
  • Looizuur
  • Bitterstoffen
  • Etherische olie

Werking

Luchtwegen/ Spijsvertering

   Bij hoest en verkoudheid, maag - en leverklachten, diarree, ontstekingen van keel en mond.

Overige

   Ook een werking bij reuma en jicht. Een licht positief effect bij gal - en oedeemklachten. Uitwendig bij slecht helende wonden. Van het gedroogde blad is een smakelijke thee te trekken die als surrogaat kan dienen voor echte thee. Nog wel veel homeopathisch in gebruik.

Gebruik

   Het gedroogde blad en het verse sap worden medicinaal toegepast.

Magie

   Geen magisch gebruik bekend

Bronnen

G.van Elteren

Meer

   Wilt u meer weten over dit kruid en vele andere kruiden? Bezoek dan de website van G.van Elteren, http://www.herbasanitas.nl. G.van Elteren is herboriste en geeft o.a. een Opleiding Kruidengeneeskunde en leuke en interessante workshops en cursussen!

^Naar het begin van deze pagina

Toepassingen van planten
Kruidenlijstjes
  Beschrijvingen van planten
    A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | MN | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | Z
  Foto's prof. Paul Busselen
    A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Nederlandse, Latijnse en Engelse plantennamen zoeken
Nieuwe planten-soorten en -namen in Nederland
 
Woordenboek Nederlandsche Taal
Plantago PlantIndex
Letter: druk op CTRL, draai ook aan muiswiel