Beginpagina van Plantaardigheden.nl

 

 

Actuele toepassingen van planten
Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

Beschrijvingen van planten

Gewoon varkensgras - Polygonum aviculare

Polygonum aviculare - Gewoon varkensgras

Zie alle foto's van Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Grotere foto in Bioweb Plantengids

Polygonon mas, Sanguinaria, Sanguinalis, Proserpinaca, Seminalis (Centumnodia), Wechgras (Verkens gras, Duysent knoop manneken)
  • 1644 Vlaams: Duysentknoop Manneken, Verckensgras
  • 1616 Latijn: Polygonum mas [113]
  • 1554/1557: Centumnodia, Corrigiola, Corrigiole, Duysentknoop manneken, Polygonum mas, Proserpinaca, Renouée, Renouée masle, Sanguinalis, Sanguinaria, Seminalis, Verkensgras, Wechgras, Weggrasz, Wegtritt

Overzicht Polygonum aviculare op deze site

Alle foto's van Polygonum aviculare op internet

Polygonum aviculare bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Polygonum aviculare in Plantago Pl

Lees tekst

Cruijdeboeck 1554

Van Duysentknoop

Cruydt-Boeck 1644

Van de soorten van Polygonon oft Duysent-knoop 

Artsenijgewassen 1796

Varkens-gras, Duizendknoop – Polygonum avicularia

Flora Batava 1814

Polygonum aviculare - Vogel Duizendknoop

Namen

Familie

   Duizendknoopfamilie - Polygonaceae

Botanische naam

   De geslachtsnaam 'Polygonum' is samengesteld uit de Griekse 'Poly' betekent 'veel', 'gonu' staat voor 'knie' of 'knoop'. In de soortnaam zit het woord 'avi' wat staat voor 'vogel', omdat veel vogels het zaad lekker vinden.

Andere talen
  • E: Knotgras, Equal-leaved Knotgrass
  • F: Renouée des graviers, Renouée des oiseaux, Traïnasse
  • D: Sand-Vogel-Knöterich, Vogel-Knöterich, Knöterich, Niedriger Vogel-Knöterich, Verschiedenöttriger Vogel-Knöterich
Volksnamen
  • Bargegers (Fries)
  • Knoopgras
  • Kreupelgras
  • Kroep-bij-den-weg
  • Motjegras (Motje is een varken)
  • Swienegras
  • Verkesgos (Zeeuws-Vlaanderen)
  • Wegengras
  • Weggras
  • Zwijntjesgras

Geschiedenis

   Varkensgras komt al minstens de Steentijd in de buurt van menselijke nederzettingen voor. Het beroemde Deense veenlijk, de Man van Tollund, had vlak voordat hij door wurging om het leven kwam, nog de zaden van het Varkensgras gegeten, verwerkt in een gerecht (de maaltijd bevatte verder Gerst, Lijnzaad, de zaden van de Huttentut, Melganzevoet en Akkerviooltje). Het kruid wordt genoemd in Shakespeare's 'Midsummernights Dream', als "that hindering Knotgrass", omdat gedacht werd dat het kruid de groei van kleine kinderen en dieren zou belemmeren. Het werd in de 16de eeuw veel gebruikt om varkens te genezen die niet wilde eten, een aftreksel werd ook gebruikt tegen de wormen.

Botanie

   Eenjarig kruid uit de Duizendknoopfamilie, komt zeer algemeen voor over bijna de hele wereld, breidt zich zeer snel uit, vooral in de breedte, bedekt al gauw hele oppervlakten, blijft laag, tot 20 cm. De stengels zijn dun en liggen, laten zich pas in juli en augustus voor, ze zijn wat gestreept, tot aan de top vertakt. De bladeren zijn verspreid, klein, lancetvormig, ze omvatten de stengel. De bloemen zijn witroze, erg klein en ze zitten in groepjes van 1 tot 4 in de bladoksels. Varkensgras heeft een diepe penwortel, zeker voor een eenjarige, en is goed verankerd in de grond. Een zeer algemeen akkeronkruid, ook veel tussen stoeptegels en langs de weg.

   Botanisch gezien is het Varkensgras zeer variabel, je hebt een groep van tetraploïde planten ( Polygonum arenastrum Boreau en Polygonum aviculare subsp. aequale) en een groep van hexaploïde planten (Polygonum aviculare L. en Polygonum monspeliense Pers.).

   De tetraploïde planten zouden zich onderscheiden door de ongeveer gelijke hoofdjes zijstengels (bij Polygonum aviculare s.s. ongelijk en de liggende habitus van de planten, bij Polygonum aviculare s.s. meer rechtopstaand). In Nederland is de variatie binnen beide groepen te groot om er goed onderscheid in te kunnen maken (Heukels).

Gebruik                                                                                                                 

   Veel weerstand door de wortel. Verspreidt zich laag over de grond. Verder is de plant zeer onopvallend, weinig mensen kennen de plant, ondanks dat ze zoveel voorkomt. Volgt de mens, maar ongemerkt.

Typologie                                                                                 

   Als mensen zich als varkens gedragen, alles eten en zich overladen, niet letten op wat ze eten, dan hebben ze varkensgras nodig, deze mensen maken van hun darmen een varkensstal (persoonlijk ben ik het niet met deze typologie eens, er wordt in deze typologie teveel afgegaan op de Nederlandse naam van het kruid, het kruid werd aan varkens gegeven om ze van ziekten te genezen, met name van wormen, om dan gelijk de vergelijking te maken met mensen die teveel eten getuigt van weinig kennis van mensen en varkens). Het kruid geeft veel weerstand, je bent beter opgewassen tegen het leven, teveel indrukken, onverschillig worden, 'het kan me niet meer schelen', teleurgesteld zijn in idealen.

Inhoudsstoffen

  • Veel mineralen, o.a. silicium, calcium, ferrum
  • Slijmstoffen
  • Looistoffen
  • Harsen
  • Etherische olie
  • Flavonoïden
  • Vitamine C

Werking

Spijsvertering

   Bij chronische diarree, galstenen, maagzweer, maagkanker, bloedspuwingen vanuit de maag (wel eerst de oorzaak nagaan), problemen met het darmkanaal, darmslijmvliesontsteking, ondervoeding door een slechte kwaliteit eten, bij infecties in de mond door een lage weerstand. Heeft ondanks de werking bij diarree ook een laxerende werking, heeft dus een regulerende werking op de dikke darm.

Overige

   Hart en bloedsomloop, bij vaatziekten, couperose. Heeft een urinedrijvende werking. Bij blaasslijmvliesontsteking. Blaasstenen. Bevat veel vitamine C.

Let op! Soms een fotosensibele reactie, niet zo geschikt voor mensen met een aanleg voor reuma, artritis, jicht en nierstenen.

Recepten

Wijnaftreksel bij open wonden, andere verwondingen en zweren
  • 50 gr gedroogd Varkensgrasblad een uur laten koken in een liter goede wijn
  • Laten afkoelen en door papier filtreren
  • met dit aftreksel kan men verwondingen uitwassen
  • dit versnelt de genezing.
Diuretische thee
  • een lepel Varkensgrasblad op een kop kokend water.

Magie 

  • Geslacht: Vrouwelijk
  • Planeet: Saturnus
  • Element: Aarde
  • Krachten: Binden, Gezondheid
Gebruik

   Om ellende en misère te binden, hou je wat Varkensgras in je handen stop je zorgen in het kruid, zodat de plant verzadigd wordt van je ellende, dan verbranden. Wanneer het gedragen wordt beschermt het de ogen.

Bronnen

G.van Elteren

Meer

   Wilt u meer weten over dit kruid en vele andere kruiden? Bezoek dan de website van G.van Elteren, http://www.herbasanitas.nl. G.van Elteren is herboriste en geeft o.a. een Opleiding Kruidengeneeskunde en leuke en interessante workshops en cursussen!

^Naar het begin van deze pagina

Toepassingen van planten
Kruidenlijstjes
  Beschrijvingen van planten
    A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | MN | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | Z
  Foto's prof. Paul Busselen
    A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Nederlandse, Latijnse en Engelse plantennamen zoeken
Nieuwe planten-soorten en -namen in Nederland
 
Woordenboek Nederlandsche Taal
Plantago PlantIndex
Letter: druk op CTRL, draai ook aan muiswiel