Beginpagina van Plantaardigheden.nl

 

 

Actuele toepassingen van planten
Sitemap
Index

Plantaardigheden.nl
Artikelen over planten

Leesmaar.nl
Dodoens en andere bijzondere boeken

Leeswerk.nl
Plantenboeken opengelegd

Beschrijvingen van planten

Zuurbes - Berberis vulgaris

Overzicht van deze plant

Berberis vulgaris -  Zuurbes

Zie grotere afbeelding Zie grotere afbeelding Zie grotere afbeelding

Oxyacantha, Pityacanthes, Pyrina, Spina acuta, Spina acetosa (vruchten: Berberis), Sauseboom

   Noot: Dodoens brengt hier ten onrechte de namen samen van twee verschillende heesters. De Sauseboom is de zuurbes, de vruchten hiervan heetten destijds Berberis.

  • 1644 Vlaams: Sauseboom, Suerboom
  • 1616 Latijn: Spina acida sive Oxyacantha [750]
  • 1554/1557: Berberis, Erbsel, Espine vinette, Paisselbeer, Saurich, Sauseboom, Versich

Overzicht Berberis vulgaris op deze site

Alle foto's van Berberis vulgaris op internet

Berberis vulgaris bij Kurt Stueber Gruppe Max Planck IZ

Berberis vulgaris in Plantago PlantIndex

Lees tekst

Cruijdeboeck 1554

Van Sauseboom

Cruydt-Boeck 1644

Van Sauseboom oft Berberis

Artseny 1796

Gemeene berberisse - Berberis vulgaris

Flora Batava 1814

Berberis vulgaris - Gemeene Berberis

Namen

Familie

   Berberisfamilie - Berberidaceae

Botanische naam

   De geslachtsnaam 'Berberis' komt uit het Arabisch en betekend 'schelp', omdat het blad van de zuurbes wat op een oesterschelp lijkt. De soortnaam 'vulgaris' betekent 'gewoon'.

Andere talen
  • E: Barberry
  • F: Epine vinette
  • D: Sauerdorn
Volksnamen
  • Barbarisse
  • Gewone Berberis
  • Zuurdoorn

Geschiedenis

   Vroeger werd gedacht dat graan dat binnen een straal van een paar honderd meter van een Zuurbesstruik groeide meeldauw zou krijgen. Vroeger werden de vruchten ook wel culinair gebruikt als jam of gelei.

Botanie

   Doornige tot 200 cm hoge struik, die vaak uitgeroeid wordt omdat hij als gastheer kan dienen voor de uiterst gevaarlijke roestschimmel. Dicht begroeide bosjes zijn te vinden langs bosranden, in de duinen en in de buurt van puin of gebouwen. De zuurbes heeft een vertakte wortel, waarvan de bast opvallend geel gekleurd is. De lange dunne takken dragen driedelige, zeer scherpe doorns die men kan beschouwen als niet ontwikkelde bladeren. Vlak boven de doorns ontwikkelen zich korte loten met bosjesbleekgroene blaadjes. De goudgele bloemen hangen naar beneden in trossen van meer dan 4 cm lang, ze hebben een tamelijke sterke onaangename geur. De kleine scharlaken besjes zijn langgerekt en erg zuur van smaak. in het najaar nemen de bladeren een rode kleur aan. De struik is inheems in de meeste Europese landen, maar wordt ook veel aangeplant in tuinen. Houdt van kalkhoudende grond en zandgrond.

Gebruik

   De gele bloemen zijn een aanwijzing voor de werking op de spijsvertering, net als de gele bast van de wortel. De doorns duiden op een activerende werking. Astrologisch valt de Zuurbes onder de heerschappij van Mars.

Inhoudsstoffen

  • Alkalo´den (berberine)
  • Chelidonzuur
  • Hars
  • Looistof
  • Was
  • Oxyancanthine
  • Tanninen

Werking

Spijsvertering

   Bevordert de spijsvertering en de galafscheiding, klachten aan lever en galblaas, galstenen, constipatie want mild laxerend, ontsteking aan de galblaas, heeft een corrigerende invloed op de leverwerking. Kan een vergrote milt in formaat verkleinen.

Urinewegen

   Nierstenen

Overige

   Helpt bij malaria en heeft effect op een protozoale infectie veroorzaakt door Leishmania spp. Ook in de Tibetaanse Geneeskunde een geneeskrachtige plant.

   Tenzin heeft gedemonstreerd hoe de bast van de plant wordt verwijderd, het oranje gedeelte van de stengel wordt gebruikt, de kern niet.

Let op! Niet gebruiken bij zwangerschap, verder is de plant giftig, altijd zorgvuldig gebruiken!

Gebruik

   De wortel opgraven in de lente (maart) of in de herfst (november), de schors eraf halen. in de schaduw drogen. Verder ook de bast, verzameld in dezelfde periode als de wortel. Ook het blad en de bessen.

Goede combinaties

   Bij ziekten van de galblaas gaat het goed samen met Fringetree en Black Root.

Magie

   Geen magisch gebruik bekend.

Bronnen

G.van Elteren

Meer

   Wilt u meer weten over dit kruid en vele andere kruiden? Bezoek dan de website van G.van Elteren, http://www.herbasanitas.nl. G.van Elteren is herboriste en geeft o.a. een Opleiding Kruidengeneeskunde en leuke en interessante workshops en cursussen!

^Naar het begin van deze pagina

Toepassingen van planten
Kruidenlijstjes
  Beschrijvingen van planten
    A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | MN | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | Z
  Foto's prof. Paul Busselen
    A | B | C | D | E | F | G | H | I | J | K | L | M | N | O | P | Q | R | S | T | U | V | W | X | Y | Z
Nederlandse, Latijnse en Engelse plantennamen zoeken
Nieuwe planten-soorten en -namen in Nederland
 
Woordenboek Nederlandsche Taal
Plantago PlantIndex
Letter: druk op CTRL, draai ook aan muiswiel